Właściciel albo współwłaściciel domu jednorodzinnego odlicza od podstawy obliczenia podatku wydatki z rządowego wykazu, jeśli przedsięwzięcie zakończy się w ciągu 3 lat od końca roku pierwszego wydatku (art. 26h ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych). Limit to 53 000 zł. Ulga termomodernizacyjna zmniejsza podstawę, więc podatek spada o odliczoną sumę pomnożoną przez stawkę podatnika, a przy skali liczy się tylko część sumy przypadająca na podstawę powyżej 30 000 zł.
Dom jednorodzinny i własność w dniu złożenia PIT
Chodzi o budynek mieszkalny jednorodzinny w rozumieniu Prawa budowlanego (art. 5a pkt 18b ustawy o PIT): szeregowiec, bliźniak albo dom wolno stojący. Właścicielem trzeba być w dniu składania zeznania, więc sprzedaż domu przed złożeniem PIT za rok wydatku odbiera prawo do odliczenia. Współwłaściciele odliczają swoje wydatki z faktur bez przeliczania według udziałów. Audyt energetyczny sprzed prac mieści się w wykazie, choć ustawa nie wymaga ani jego, ani świadectwa charakterystyki energetycznej. Według serwisu podatki.gov.pl ulga nie obejmuje klimatyzatora z funkcją grzania, nawet z pompą ciepła powietrze-powietrze. Małżonkowie mają dwa odrębne limity, a jednej osobie przysługuje jeden limit ulgi termomodernizacyjnej bez względu na liczbę domów i inwestycji.
O ile spada podatek przy skali, liniowym i ryczałcie
Wydatki odejmuje się od podstawy obliczenia podatku przy skali i podatku liniowym, a od przychodu przy ryczałcie (art. 11 ust. 1 ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym). Tabela pokazuje efekt każdych 10 000 zł odliczenia przy stawkach na 2026 rok z art. 27 i 30c ustawy o PIT oraz art. 12 ustawy o ryczałcie.
| Forma opodatkowania | Odliczenie od | Zeznanie | Podatek niższy na każde 10 000 zł |
|---|---|---|---|
| Skala, podstawa do 120 000 zł | podstawy obliczenia podatku | PIT-37 lub PIT-36 z PIT/O | 1 200 zł (stawka 12%), gdy podstawa po odliczeniu nie spada poniżej 30 000 zł |
| Skala, nadwyżka ponad 120 000 zł | podstawy obliczenia podatku | PIT-37 lub PIT-36 z PIT/O | 3 200 zł (stawka 32%), gdy podstawa po odliczeniu nadal przekracza 120 000 zł |
| Podatek liniowy | podstawy obliczenia podatku | PIT-36L z PIT/O | 1 900 zł (stawka 19%) |
| Ryczałt od przychodów ewidencjonowanych, jedna stawka | przychodu | PIT-28 z PIT/O | od 200 zł przy stawce 2% do 1 700 zł przy 17%, przy najmie 850 zł (8,5% do 100 000 zł przychodu) |
Wydatki termomodernizacyjne rozlicza się dopiero w zeznaniu rocznym, a zaliczki i ryczałt płacone w trakcie roku zostają bez zmian (objaśnienia podatkowe MF z 30 czerwca 2025 r.). Na kolejne lata, najdłużej przez 6 lat od końca roku pierwszego wydatku, przechodzi tylko kwota bez pokrycia w dochodzie (art. 26h ust. 7). Podatek według skali od podstawy do 30 000 zł i tak wynosi zero, bo 12% z tej sumy równa się kwocie zmniejszającej podatek 3 600 zł, a odliczenie idzie najpierw w dochód roku wydatku. Kto ma dochody ze skali i przychody z ryczałtu, dzieli odliczenie wydatków termomodernizacyjnych między PIT-37 a PIT-28 w dowolnej proporcji, a każdy wydatek wykazuje tylko raz.
Terminy liczone od daty faktury
Datą wydatku jest dzień wystawienia faktury (art. 26h ust. 4), a odliczenia dokonuje się w zeznaniu za rok, w którym ją wystawiono. Ani data przelewu, ani data montażu nie mają znaczenia. Odliczenie za okna wstawione w grudniu i zafakturowane w styczniu przypada na zeznanie za 2027 rok. Zeznanie za 2026 rok składa się od 15 lutego do 30 kwietnia 2027 roku przy każdej formie opodatkowania (art. 45 ust. 1 ustawy o PIT, art. 21 ust. 2 pkt 2 ustawy o ryczałcie). Fakturę wystawia podatnik VAT niekorzystający ze zwolnienia (art. 26h ust. 3), a kwota brutto wchodzi do odliczenia tylko przy nieodliczonym VAT.
Pierwsza faktura uruchamia też dwa terminy. Przedsięwzięcie rozpoczęte w 2026 roku trzeba skończyć do 31 grudnia 2029 roku, a nieodliczoną resztę można rozliczać najpóźniej w zeznaniu za 2032 rok. Jeśli fotowoltaika powstaje w jednym roku, a pompa ciepła kilka lat później jako osobna inwestycja, każda z nich liczy trzy lata od końca roku swojej pierwszej faktury, choć obie korzystają z jednego limitu 53 000 zł.
Dotacja i niedokończone prace odwracają odliczenie
Odliczyć nie można wydatków w części pokrytej przez Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej albo fundusze wojewódzkie, przez które idą dotacje z programu Czyste Powietrze, ani wydatków zwróconych w jakiejkolwiek formie (art. 26h ust. 5 pkt 1). Sama dotacja jest wolna od PIT (art. 21 ust. 1 pkt 129a), a skutek dla odliczenia zależy od daty jej wypłaty.
Dotacja wypłacona przed złożeniem zeznania
Dofinansowanie otrzymane przed złożeniem PIT za rok wydatku ogranicza ulgę do części opłaconej z własnych pieniędzy: przy dotacji pokrywającej 10% kosztów do odliczenia zostaje 90%. Wydatki opłacone pożyczką z funduszu, którą podatnik spłaca sam, mieszczą się w uldze, a umorzona część takiej pożyczki z niej wypada.
Dotacja wypłacona po złożeniu zeznania
Jeśli całą kwotę już odliczono, a dotacja przyszła w następnym roku, odpowiadającą jej część dawnego odliczenia dolicza się do dochodu (przy ryczałcie do przychodu) za rok wypłaty (art. 26h ust. 8). Faktury na 45 000 zł odliczone w PIT za 2026 rok i dotacja 18 000 zł wypłacona w maju 2027 roku oznaczają 18 000 zł doliczone do dochodu za 2027 rok, a przy stawce 12% i podstawie ponad 30 000 zł bez doliczenia podatek rośnie o 2 160 zł. Objaśnienia MF nazywają takie doliczenie zwrotem ulgi termomodernizacyjnej i przyjmują, że odnawia ono limit, w tym przykładzie z 8 000 zł do 26 000 zł.
Prace niezakończone w terminie
Przedsięwzięcie niezakończone w ciągu 3 lat od końca roku pierwszego wydatku wymaga doliczenia wszystkich wcześniejszych odliczeń do dochodu roku, w którym ten okres upłynął (art. 26h ust. 9). Dla prac zaczętych w 2026 roku chodzi o zeznanie za 2029 rok. Doliczenie obejmuje całą odliczoną kwotę, także wtedy, gdy zabrakło tylko ostatniego etapu.
Załącznik PIT/O i korekta zeznania
Odliczenie wykazuje się w załączniku PIT/O, a doliczenia po dotacji albo po upływie terminu w samym zeznaniu. Pominiętą ulgę da się dopisać korektą zeznania do przedawnienia zobowiązania, według objaśnień MF także po sprzedaży domu, jeśli w dniu składania pierwotnego zeznania podatnik był właścicielem. Kto zapłacił za okna w domu rodziców i dostał go w darowiźnie dopiero po złożeniu PIT, zeznania za tamten rok nie skoryguje.
